K

اعتبارسنجی شبا و تشخیص بانک از کارت

بررسی صحت شبا و شماره کارت — بدون ارسال اطلاعات

بررسی صحت شماره شبا و تشخیص بانک از شماره کارت

اول یک شفاف سازی، چون خیلی ها اشتباه اینجا می آیند: این ابزار «استعلام» نیست و نام صاحب حساب را نشان نمی دهد. آن کار نیازمند اتصال رسمی به سامانه های بانکی است. کاری که این ابزار انجام می دهد دو چیز است و هر دو را کاملاً روی دستگاه خودتان انجام می دهد: (۱) بررسی ریاضیِ درستی شمارهٔ شبا و کارت، و (۲) تشخیص بانک صادرکننده. هیچ عددی به سروری فرستاده نمی شود.

این دقیقاً همان چیزی است که در ۹۰٪ مواقع لازم دارید: کسی شماره شبا یا کارتش را در پیام فرستاده، شما می خواهید قبل از واریز مطمئن شوید یک رقم جابه جا تایپ نشده و شماره واقعاً متعلق به همان بانکی است که طرف مقابل گفته. یک اشتباه تایپی در شبا، پول را به حسابی دیگر یا به بن بست می فرستد و برگرداندنش هفته ها طول می کشد.


شبا چطور بررسی می شود؟

شمارهٔ شبا (IBAN) یک عدد تصادفی نیست؛ ساختار و رقم کنترل دارد. ساختار شبای ایرانی ۲۶ نویسه است:

IR  +  ۲ رقم کنترل  +  ۳ رقم کد بانک  +  ۱۹ رقم شناسهٔ حساب

اعتبارسنجی با استاندارد جهانی ISO 7064 (MOD-97-10) انجام می شود: چهار نویسهٔ اول به انتها منتقل، حروف به عدد تبدیل (I = ۱۸ و R = ۲۷) و کل عدد بر ۹۷ تقسیم می شود. اگر باقی ماندهٔ ۱ به دست آید، شبا معتبر است. همین الگوریتم است که خطاهای تایپی — از جمله جابه جا شدن دو رقم کنار هم — را با احتمال بسیار بالا می گیرد.

کد بانک داخل شبا

سه رقم بعد از رقم کنترل، بانک را مشخص می کند. چند نمونهٔ پرکاربرد:

کد بانک کد بانک
۰۱۲بانک ملت۰۱۷بانک ملی ایران
۰۱۸بانک تجارت۰۱۹بانک صادرات ایران
۰۱۵بانک سپه۰۱۴بانک مسکن
۰۱۶بانک کشاورزی۰۱۳بانک رفاه کارگران
۰۵۴بانک پارسیان۰۵۵بانک اقتصاد نوین

جدول کامل بانک ها و مؤسسات اعتباری در خودِ ابزار تعبیه شده است؛ کافی است شبا را وارد کنید تا نام بانک نمایش داده شود. بانک های ادغام شده در سپه (انصار، قوامین، حکمت، مهر اقتصاد و کوثر) هم با همان برچسب شناسایی می شوند.


شماره کارت چطور بررسی می شود؟

شمارهٔ کارت بانکی ۱۶ رقم است و با الگوریتم Luhn (mod 10) اعتبارسنجی می شود — همان الگوریتمی که در تمام دنیا برای کارت های بانکی به کار می رود. بانک صادرکننده از ۶ رقم اول کارت که به آن BIN می گویند تشخیص داده می شود.

Luhn چه چیزی را می گیرد و چه چیزی را نمی گیرد؟ این الگوریتم خطای تایپی را تشخیص می دهد — یک رقم اشتباه یا دو رقم جابه جا. اما نمی تواند بگوید کارت واقعاً وجود دارد، فعال است یا موجودی دارد. یعنی یک شمارهٔ ساختگی که تصادفاً Luhn را رد کند، همچنان «معتبر» نمایش داده می شود. این محدودیت ذاتی روش است، نه ضعف ابزار.

این ابزار چه می کند و چه نمی کند

کاری که می خواهید اینجا ممکن است؟ توضیح
بررسی درستی شماره شبابلهبا استاندارد MOD-97
بررسی درستی شماره کارتبلهبا الگوریتم Luhn
تشخیص نام بانکبلهاز کد بانک شبا یا BIN کارت
دیدن نام صاحب حسابخیرنیازمند استعلام رسمی بانکی است
تبدیل شماره کارت به شباخیررابطهٔ ریاضی ندارند؛ فقط بانک از طریق سامانه می داند
دیدن موجودی یا وضعیت حسابخیرفقط از طریق درگاه رسمی بانک

چرا این ابزار برای اطلاعات بانکی امن تر است: اعتبارسنجی کاملاً در مرورگر شما اجرا می شود. شمارهٔ شبا یا کارتی که وارد می کنید به هیچ سروری ارسال نمی شود، جایی ذخیره نمی گردد و در هیچ لاگی ثبت نمی شود. اگر اینترنت را هم قطع کنید، ابزار همچنان کار می کند. سرویس های «استعلام» ناچارند اطلاعات را به سرور بفرستند — اینجا چنین چیزی وجود ندارد.


نکات کاربردی

  • «IR» اختیاری است. می توانید فقط ۲۴ رقم را وارد کنید؛ ابزار خودش IR را اضافه می کند.
  • فاصله و خط تیره مشکلی ایجاد نمی کند. شبا را همان طور که کپی کرده اید بچسبانید.
  • ارقام فارسی هم قبول می شود. لازم نیست به انگلیسی تبدیلشان کنید.
  • شبای هر حساب مخصوص همان حساب است. اگر چند حساب در یک بانک دارید، هرکدام شبای جداگانه دارد.
  • پیش از واریزهای بزرگ، نام بانک را با گفتهٔ طرف مقابل تطبیق دهید. اگر می گوید حسابش ملت است اما ابزار بانک دیگری نشان می دهد، قبل از واریز پیگیری کنید — این ساده ترین فیلترِ کلاهبرداری است.

سوالات متداول

چطور بفهمم شماره شبا درست است؟

شبا را در ابزار بالا وارد کنید. صحت آن با استاندارد بین المللی MOD-97 بررسی می شود و اگر رقم کنترل نادرست باشد، یعنی در تایپ اشتباهی رخ داده است.

آیا این ابزار نام صاحب حساب را نشان می دهد؟

خیر. نمایش نام صاحب حساب نیازمند استعلام رسمی از سامانه های بانکی است. این ابزار فقط درستی ریاضی شماره و نام بانک صادرکننده را تشخیص می دهد.

شماره شبا چند رقم است؟

شبای ایرانی ۲۶ نویسه است: حروف IR به علاوهٔ ۲۴ رقم که شامل ۲ رقم کنترل، ۳ رقم کد بانک و ۱۹ رقم شناسهٔ حساب می شود.

چطور بانک را از شماره کارت تشخیص بدهم؟

از شش رقم اول کارت که به آن BIN می گویند. کافی است شماره کارت را در ابزار وارد کنید تا نام بانک صادرکننده نمایش داده شود.

آیا می توانم شماره کارت را به شبا تبدیل کنم؟

خیر، بین شماره کارت و شبا رابطهٔ ریاضی وجود ندارد. این تبدیل فقط از طریق سامانهٔ رسمی بانک یا اپلیکیشن همان بانک ممکن است.

آیا اطلاعاتی که وارد می کنم جایی ذخیره می شود؟

خیر. تمام محاسبات در مرورگر شما انجام می شود و هیچ داده ای به سرور ارسال یا ذخیره نمی شود؛ ابزار حتی بدون اینترنت هم کار می کند.

شماره کارتِ «معتبر» یعنی حساب واقعاً وجود دارد؟

خیر. الگوریتم Luhn فقط خطای تایپی را تشخیص می دهد و نمی تواند وجود، فعال بودن یا موجودی حساب را تأیید کند.

اگر شبا را با فاصله یا خط تیره وارد کنم مشکلی پیش می آید؟

خیر. فاصله، خط تیره و ارقام فارسی همگی پذیرفته می شوند و ابزار خودش شماره را نرمال سازی می کند.